Neskazahar: Modu gaitzesgarrian gaztea ez den emakume ezkongabea

Iturria: Jabier Oses Azurmendi Eusko Jaurlaritzako Kultura eta Hizkuntza Politika Saila Euskara hobetzen Artikulua Bideoa Euskara hobetzen Euskara hobetzen Gaurko hitza neskazahar neskazahar Modu gaitzesgarrian gaztea ez den emakume ezkongabea izendatzeko erabiltzen den hitza. Gizonik ezagutu ezean neskazahar geldituko Mutilzaharra edo donadoa, gizonezkoei buruz, eta neskazaharra edo mutxurdina, emakumezkoei buruz, ezkongabeko helduak, bikotekidea bilatzeko asmorik gabekoa edo aurkitzeko itxaropena eskasarekin, izendatzeko erabiltzen den mespretxuzko hitzak dira, bereziki ezkontza eta familia heterosexualen … Continue reading Neskazahar: Modu gaitzesgarrian gaztea ez den emakume ezkongabea

‘Lau teilatu’: “edozein herriko” edo “edozein herritako”?

Iturria: Jabier Oses AzurmendiEusko Jaurlaritzako Kultura eta Hizkuntza Politika Saila Euskara hobetzen Artikulua Musika Euskara hobetzen   Euskara hobetzen Askotan hitz egin dugu mugagabeari buruz, baina seguru baten bat oraindik ez dela konturatu Lau teilatu abesti famatuan gaizki erabiltzen dela edozein herriko; edozein herritako (asteburuan 15.000 mila lagun Gasteizen).   Edozein, hainbat, zenbait, makina bat, honenbeste, … Continue reading ‘Lau teilatu’: “edozein herriko” edo “edozein herritako”?

Nola erabili behar dira lokailuak?

Iturria: Jabier Oses Azurmendi Eusko Jaurlaritzako Kultura eta Hizkuntza Politika Saila Euskara hobetzen Artikulua Musika Euskara hobetzen Euskara hobetzen Hainbat lokailuren erabilera Emendiozko lokailuak ·        Oso gustukoa dut musika entzutea, baita irakurtzea ere. ·        Oso ona da eta, gainera, ez da batere garestia ·        Erraztasun handia dauka. Bestalde, ordu asko sartu ditu. ·        Ez dut … Continue reading Nola erabili behar dira lokailuak?

Baldintza eta kontrastea

Iturria: Jabier Oses AzurmendiEusko Jaurlaritzako Kultura eta Hizkuntza Politika Saila Euskara hobetzen Artikulua Musika Euskara hobetzen Euskara hobetzen   Baldintza eta kontrastea Hiztun batzuek kontrastea adierazteko erabiltzen dute baldintza. Ez da egokia halako erabilera: Gaur eguraldi ona egin badu, bihar eguraldi traketsa izango dugu.   Kontrastea adierazteko halakoak erabil ditzakegu: Gaur, eguraldi ona egin du; bihar, (aldiz,) eguraldi traketsa … Continue reading Baldintza eta kontrastea

Bilbao Mendi Film Festival ezagutzen duzu?

Iturria: Jabier Oses AzurmendiEusko Jaurlaritzako Kultura eta Hizkuntza Politika Saila Euskara hobetzen Artikulua Argazkia Euskara hobetzen Euskara hobetzen Partitiboaren erabilera okerra Partitiboa artikulurik gabe, mugagabean, erabiliko da, beti erabili izan den moduan: – LanIK (kontsonantea + -ik) Gaur ez dut lanIK egin. – LiburuRIK (bokala + -rik) Ez dut liburuRIK erosi. Eta aditza singularrean erabiliko da: – Ez dut … Continue reading Bilbao Mendi Film Festival ezagutzen duzu?

Berba berriak sortzen

Iturria: Jabier Oses Azurmendi Eusko Jaurlaritzako Kultura eta Hizkuntza Politika Saila Euskara hobetzen Artikulua Hitzekin jolasean Euskara hobetzen Euskara hobetzen Berba berriak Euskarak bide luzea egina du eta luzeagoa akaso egiteke daukana. Gure hizkuntza esparru askotara heldu da dagoeneko; beste batzuetara, berriz, ez. Behar berriei egokitzeko euskarak ere aurrera joan behar du eta horretarako hitz … Continue reading Berba berriak sortzen

BER-/BIR-Noiz bata eta noiz bestea?

Iturria: Jabier Oses Azurmendi Eusko Jaurlaritzako Kultura eta Hizkuntza Politika Saila Euskara hobetzen Artikulua Bideoa Euskara hobetzen Euskara hobetzen ber-/bir- Noiz bata eta noiz bestea? -BER Aurrizkia hartzen duen hitza bokalez hasten bada, BER- forma erabiltzen da. Berrabiatu, berredizio, berridatzi, berragertu, berregin, berrikusi, berraipatu, berreraiki, berrirakurketa, berrantolaketa, berrerosi, berronetsi, … Salbuespenak: birraitona, birramona, birresku. -BIR … Continue reading BER-/BIR-Noiz bata eta noiz bestea?

Urte, urteko, urtean, urteak… Zenbat urte?

Iturria: Jabier Oses Azurmendi Eusko Jaurlaritzako Kultura eta Hizkuntza Politika Saila Euskara hobetzen Artikulua Bideoa Euskara hobetzen Euskara hobetzen  URTE A. «Bost urteko haurra» (bost *urteTAko) [Euskaltzaindiaren 34. araua].  «Bost urteko epea du proiektua bukatzeko». «Bost urteko ardoa da hau» (bost *urteTAko). Besterik dira «Bost urtetako ardoak ditut sotoan» (2008, 2009…) eta «Azken bost urteetako … Continue reading Urte, urteko, urtean, urteak… Zenbat urte?

Gerundioa noiz erabili?

Iturria: Jabier Oses Azurmendi Eusko Jaurlaritzako Kultura eta Hizkuntza Politika Saila Euskara hobetzen Artikulua Argazkia Euskara hobetzen Euskara hobetzen GERUNDIOA noiz erabili  Lehengoan aipatu genuen moduan, euskarazko GERUNDIOAK arazoak ematen dizkigu. Euskaraz, berez, ez dago inguruko hizkuntzen gerundioaren parekorik, eta,  horren ordez, euskarak beste baliabide batzuk erabiltzen ditu. Ohikoenak aztertuko ditugu: ADITZean oinarrituta: -T(Z)EN   Zertan? Telebista ikusTEN ari da -(e)Z Bidea: … Continue reading Gerundioa noiz erabili?

Erdal formulak euskaraz

Iturria: Jabier Oses Azurmendi Eusko Jaurlaritzako Kultura eta Hizkuntza Politika Saila Euskara hobetzen Artikulua Argazkia Euskara hobetzen Euskara hobetzen ERDAL FORMULAK EUSKARAZ  Administrazioko hizkerak gogoko dituen formulek eta esapideek esaldi normalak ezkutatzen dituzte, nominalizazioen azpian. Formula horiek puztu eta luzatu egiten dute idazkia. Oro har ez dira beharrezkoak, eta ezinbestekoak badira, saiatuko gara euskaraz janzten. … Continue reading Erdal formulak euskaraz